Chúng tôi thường ngồi bốn người một bàn, ngày đó con trai và con gái  không bao giờ ngồi chung. Việc trực nhật được phân công theo từng bàn. Đến lượt bàn nào trực thì từ hôm trước đã nghe phân công: bạn này mang chổi, bạn kia cầm phấn, bạn nào quét phòng, ai sẽ lau bảng, lấy lọ hoa… Nền lớp học là nền đất nên sẽ có một bạn làm nhiệm vụ vẫy nước để quét, hạn chế bụi bay.

Ảnh minh họa: Báo Đất Việt

Ngôi trường được xây dựng theo hình chữ L. Ngay ở góc vuông có một giếng khoan, là nơi chúng tôi giặt giẻ lau bảng. Giờ ra chơi, chỗ giếng nước lại xôn xao ồn ào. Mệt nhoài với đủ trò như nhảy bậc, kéo co, đánh u trên sân đất nên tay chân và quần áo đứa nào đứa nấy dính đầy bụi, Chúng tôi thay nhau bơm nước vừa rửa vừa bàn tán cuộc chơi rất sôi nổi. Khuôn viên sân trường không rộng nhưng có nhiều cây cổ thụ tỏa bóng xum xuê như xà cừ, cây bàng, cây phượng... Điều lũ trẻ chúng tôi thích thú nhất là hái những trái bàng chín vàng rồi chia nhau ăn, ép hoa phượng vào những chiếc thiệp tự tạo mang tặng nhau mỗi khi hè đến. Khi mùa đông về, cả lớp phải mất cả buổi để làm những chiếc rèm che cửa. Những tấm chắn được nẹp từ bao bì và ni lông cũ để ngăn gió lạnh.

Hồi đó nhà trường thường phát động phong trào trồng cây xanh. Ngay bên hông bậc thềm của mỗi lớp có một khu đất nhỏ gọi là “vườn công ích”. Nó rộng chừng một mét và dài hơn hai mét, được xây cao hơn so với sân trường bằng vài hàng gạch. Cứ đến dịp phát động, lũ học trò chúng tôi lại hớn hở mang các loài cây đến trồng. Chủ yếu là trồng các loại hoa như hoa cúc, thược dược, lưu ly… nhưng loài hoa được trồng nhiều nhất là mười giờ, nó nở hoa hàng ngày và rất dễ sống. Có vườn hoa công ích, chúng tôi thích thú hơn với những sáng trực nhật, cứ hễ có cây hoa nào chớm nụ là ngày nào chúng tôi cũng canh chừng ngắm nghía.

Còn nhớ khi ấy chúng tôi viết bảng đen, mỗi năm phải sơn lại bảng một hoặc hai lần. Chất liệu sơn bảng cũng rất đặc biệt, nó được lấy từ loại bột đen quanh lõi những cục pin đã hết, hòa nước sệt lại, dùng lá khoai lang chấm rồi chà lên bảng. Công việc này luôn được các “hoàng tử” tham gia hăng hái mỗi dịp hè hay khi chuẩn bị vào năm học mới.

Qua bao năm, trường học cũ nay đã được xây dựng thành ngôi trường hai tầng khang trang sạch đẹp, phòng học với nền gạch bông sáng sủa. Sân trường cũng chẳng còn đất cát, nó được ghép từ nhiều mảng xi măng vuông vức sạch sẽ. Học trò bây giờ không còn biết đến việc sơn bảng bằng lõi pin và lá khoai lang, đâu mấy khi còn trồng vườn công ích… Ngôi trường xưa đã không còn hiện diện nữa, nhưng trong tâm trí tôi, những kỷ niệm vui tươi ngày ấy vẫn rất nguyên đầy.

Lê Đình